استفاده از گرافیک خبری؛ رنگ و طرح دکور و نماهنگ « بی.بی.سی » انگلیسی
ترجمه و زیرنویس فارسی تمامی گفتوگوها به منظور اعتباربخشی به مصاحبهها و گفتوگوها (کاری که صدای آمریکا از آن غافل است)
استفاده از چهرهها و نژادهای مختلف ایران برای تنوع بخشیدن به چهره مجریهای خبر و برنامههای خبری (به تقلید از بی.بی.سی انگلیسی)
گریم چهره و آرایش مجریان براساس فضای استودیو برخلاف صدای آمریکا
در برخی بخشهای خبری یا تبلیغات خبری سعی شده چهرههایی که از بانوان به عنوان مصاحبه شونده، کارشناس و ... نشان داده میشود، عمدتاً با حجاب باشند.
تسلط کامل مجریان به اصول اجرای گزارش زنده (روخوانی خبر از دستگاه مونوکیو و تکلم زبان فارسی)
غلبه خبرنگاران فارسی زبان ایرانی بر غیرایرانی (متفاوت با صدای آمریکا)
ارتباط بصری گرافیک خبری استودیو و تیتراژها با بیننده با غلبه رنگ قرمز بر محیط
استفاده از برخی کارشناسان مشهور ایرانی که با صدای آمریکا نیز همکاری دارند.
خبریتر بودن محتوای برنامهها در مقایسه با VOA
17. از جمله تفاوت های VOA با شبکه تازه تاسیس بی.بی.سی فارسی:
از جمله نقاط ضعف VOA در برقراری ارتباط با مخاطبان ایرانی در ایران، اغلب کم اطلاعی از برخی مسائل و مشکلات لایهها و طبقات اجتماعی ایران، ضعف سوژهیابی، استفاده از برخی برنامهها که مخاطب خاص دارد، طولانی شدن برخی از برنامهها و از همه مهمتر این که به عنوان پاشنه آشیل این شبکه مطرح است، گفتوگوی زنده با برخی از مخاطبان ایرانی از ایران و سراسر جهان که گاهی با مطرح کردن موضوعات غیرمرتبط (پارازیت (سبب برهم زدن فضای گفتوگوی خبری یا تفسیر کارشناسان این شبکه میشوند، عدم تسلط برخی از مجریان خبر این شبکه به زبان فارسی و تپقهای آنان و گاهی تلفظ غلط بعضی از واژهها با لهجه انگلیسی نشان از دور بودن آنها از فضای زبان فارسی است. در بی.بی.سی فارسی این مشکلات تا اندازه ای برطرف شده اند.
18. به اعتقاد کارشناسان پوشش خبری بی.بی.سی و تحلیل و سیاسی اوضاع ایران، یکی از دلایل شکل گیری خیلی از حرکت های دست جمعی ایرانیان در خارج از کشور بود.
19. پوشش خبری بی.بی.سی فارسی از وقایع اخیر ایران از 10 تا 12 روز پیش به شدت افت کرده است.
ج ـ سایر موارد مرتبط
20. حضور موثر بهاییان در این شبکه:
یکی از مواردی که چه مسئولان سرویس جهانی بی.بی.سی و چه گزارشگران تاریخ بخش فارسی آن، خواسته یا ناخواسته، از کنار آن گذشته و یا آن را بسیار کم رنگ نشان دادهاند، حضور و تاثیر انکار نشدنی حسن موقر بالیوزی و دیگر بهائیان در یک دوره طولانی در سطوح جدی و سیاستگذاری این رسانه است.
بالیوزی نخستین کسی بود که در ابتدای تاسیس بی.بی.سی فارسی از آن رادیو برای مخاطبان سخن گفت. وی از اعضای خاندان افنان و از اقوام نزدیک "میرزا علی محمد باب" و فرزند "محمد علی (محمود) موقرالدوله بالیوزی" حاکم پیشین بوشهر و وزیر فواید عامه و تجارت در کابینه کودتای سید ضیاءالدین طباطبایی در اواخر 1299 و اوایل 1300 شمسی بود. بالیوزی در شرایطی به استخدام بی.بی.سی درآمد که چند ماهی قبل از آن به عضویت مجمع ملی بهائیان موسوم به "رضوان" درآمده بود.
بالیوزی چند سال بعد از تاسیس بخش فارسی، به عنوان نزدیکترین مشاوران "شوقی افندی ربانی" آخرین رهبر شناخته شده بهائیان جهان، در سال 1956 به عنوان به اصطلاح یکی از ایادی امرالله، به قول پیروان آن کیش، منصوب شد که به منزله عضویت در بالاترین شورای اداری و دینی بهائیت (تقریباً معادل کاردینال ارشد در مذهب کاتولیک) است. بالیوزی علاوه بر نگارش حدود ده اثر با موضوع تاریخ و تبلیغ بهائیت، سالها رییس "محفل ملی معنوی بهائیان" جزایر بریتانیا بود که این سمت به منزله ریاست کل اداری و اجرایی بهائیان بریتانیا محسوب میشد. وی در طول حدود دو دهه کار در بی.بی.سی فارسی، عملاً به یکی از افراد کلیدی و به شدت تاثیرگذار این شبکه تبدیل شد.
بالیوزی در این مدت با همه قوا هم به امور رسانه اشتغال داشت و هم به امورات دینی خود؛ و از این طریق ثابت کرد که مسئولان بی.بی.سی دستکم در بخش فارسی، نسبت به منشور خود درباره ضرورت حفظ بیطرفی دبیران، تهیهکنندگان و کارکنان در زمینه سیاسی و دینی، پایبند نیستند.
حضور چشمگیر بهائیان در سطوح مختلف سرویس جهانی بی.بی.سی از مدیریتهای کلان آن شبکه به پایین، ضمن تاثیرگذاریهای نامحسوس پنهان خود در لایههای زیرین این شبکه، گاه نمودهای آشکاری نیز داشته است.
21. رابرت مرداك، يهودى استراليايى، مالك نيوز كورپوريشنو، با افتتاح شبكه فارسي1 به عنوان رقيب تازه رسانه ملي، مستقيما وارد عرصه مقابله با فرهنگ ايراني ـ اسلامي شده است. شبكه فارسي 1، كه توسط كمپاني استار متعلق به نيوزكورپريشن اداره ميشود، مدتي است كه با آغاز پخش برنامههاي خود به زبان فارسي، وارد نبرد با برنامههاي فرهنگي ساخت ايران شده است. اين شبكه بر خلاف ساير شبكههاي مشابه، فيلمها و سريالهاي روز توليد غرب را به صورت دوبله فارسي پخش ميكند.
مقر شبكه جديدالتاسيس در هنككنگ قرار دارد و موسس آن نيز مجموعه رسانهاي استار متعلق به نيوزكورپوريشن است. شركت موبي همكار شركت استار در توليد برنامههاي اين شبكه است.
22. و آخر اين كه پخش فيلمها و سريالهاي هاليوودي با دوبله فارسي از شبكه مرداك در حالي صورت ميگيرد كه از چندي پيش نيز شبكه ام.بي.سي پرشيا متعلق به خاندان سعودي اقدام به پخش بيست و چهارساعته فيلمهاي توليد هاليوود با زيرنويس فارسي براي مخاطبان ايراني كرده است.
د ـ چند نگاه:
1. مهندس عزت الله ضرغامي رئيس سازمان صدا و سيما :
از نظر ما شبكههای مختلف فارسی زبان اهداف مشتركی را تعقیب میكنند و سالیان طولانی از افتتاح شبكههایی نظیر این شبكه میگذرد و دائم در حال برنامهسازی به شیوههای مختلف هستند و برنامههای مختلفی را تدارك میبینند ولی در نهایت تمام این كارها و هزینهها هیچگونه تاثیری بر نگاه عمومی مردم ایران به جامعه داخلی خودشان و نگاه جهانی نداشته است.
در واقع اضافه شدن هر شبكه دیگری هم به نظر میرسد با توجه به نگاه عمومی مردم و اعتمادی كه به رسانههای خود دارند هیچ فایده ای ندارد.
عدم توجه به اخبار و اطلاع رسانی شبكههای بیگانه از سوی مردم باعث میشود كه عملا اضافه شدن هر شبكه دیگری نیز تاثیری بر اهداف و جریانی كه آنها پیگیری میكنند، نداشته باشد.
افتتاح چنین شبكههایی مانند بی بی سی فارسی به هیچ وجه تاثیری بر برنامهسازی ما نخواهد داشت. سیاستهای سازمان صدا و سیما مستقل از این شبكههاست. ما سیاستهایی مبتنی بر اعتمادسازی بین مردم و مستقل از هر شبكهای را پیگیری میكنیم در حالیكه چنین شبكههایی بهدنبال ایجاد تفرقه و از بین بردن اعتماد مردم هستند.
2. دكتر يونس شكرخواه كارشناس و استاد ارتباطات :
راه اندازی یک شبکه تازه برای یک سازمان بزرگ رسانه ای یک اتفاق بسیار حرفه ای است و خیلی طبیعی می-دانم که چنین سازمانی بخواهد یک رسانه جدید به مجموعه رسانه های خود اضافه کند، قطعا می¬دانید این سازمان از جمله بزرگ ترین سازمان های رسانه ای دنیاست. چیزی بیش از 87 سال سابقه دارد و کار خود را از 1927 شروع کرده و مجموعه¬اي رادیو، تلویزیون و وب سایت دارد.
3. دكتر حسام الدين آشنا كارشناس و استاد ارتباطات :
بی.بی.سی رسانه بخش خصوصی نیست که از طریق مخاطبان بخواهد فکر کند، او باید مخاطبان را جذب کند و مبنای جذب مخاطبان در ایران این است که جاهای خالی را پر می¬کند. در زمینه موسیقی، نوعی از موسیقی را گزارش می کند که اولویت پخش ندارد، در بخش خبری به شخصیت های خبری می پردازد که در اینجا خیلی حضور و ظهور ندارند.
4. دكتر گرانمايه پور
شرکت چند ملیتی عربي ـ آمریکایی M.B.C در تابستان امسال با راهاندازی شبکه فیلم M.B.C.PERSIA اولین قدم را برای جذب ایرانیان علاقهمند به فیلمهای هالیوودی برداشت و شاید پس از بیبیسی فارسی شبکههای مانند الجزیره یا C.N.N نیز چنین قدمهایی را بردارند. پس لازم است تا دیر نشده به فکر تغییر محتوای برنامههای سرگرم کننده و خبری باشیم؛ زیرا به نظر میرسد مدیران رسانههای خارج از ایران در حال پر کردن فاصلههای میان مخاطبان ایرانی با رسانههای بومی و ملی هستند.
5. ماشاء الله شمس الواعظين مشاور ايراني بی.بی.سی فارسي:
من چهار علت را برای راه اندازی فارسی بی.بی.سی می توانم معرفی کنم:
1.وجود مخاطبان یا نیازمندان فراوان به یک رسانه
2. آسانی دسترسی به تکنولوژی ارتباطات، اگر بی بی سی می خواست در قرن گذشته اقدام به تاسیس تلویزیون فارسی کند، بودجه آن چند برابر بودجه فعلی می شد. اما کافی است یک استودیوی سیار راه بیندازد و کار خود را پیش ببرد.
3. رقابت های موجود رسانه ها در عرصه بین المللی
4. تاثیرگذاری بر روی افکار عمومی محیط دریافت پیام و دولت های متبوع آنان
من خیلی باید ساده اندیش باشم که گمان کنم رسانه ای راه بیفتد و انگاره و فلسفه سیاسی نداشته باشد، اصلا نمی شود، كسي که صاحب رسانه هست، وقتی رسانه ای را در یک کشور راه می اندازد، پشت این عملش یک انگاره و نگاه سیاسی است.
شما فکر می کنید 73 نفر پرسنل بی.بی.سی ( تمام برنامه هایی که دیدید 73 نفر تولید می کنند) اینها همه شان مگر جزو نسل جدید نیستند؟ همه آنها ایرانی هستند. پس پتانسیل ایرانی ها است. محمد منظرپور از مرز غزه گزارش می داد. محمد منظرپور چه کسی است؟ او کسی است که در مدرسه روزنامه نگاری ایران درس خوانده است و همین چند سال قبل منتقل شده، صلح جو چه کسی است؟ فرحناز قاضی زاده که در روزنامه جامعه بود، می خواهم بگویم که در کلاس روزنامه نگاری بومی ایران پرورش پیدا کرده اند، به دلیل آنکه ما امنیت شغلی آنها را تهدید کردیم، فرار مغزها صورت گرفت و این پتانسیل ها به خارج از کشور انتقال پیدا کرد و بی.بی.سی آنها را شکار کرد. بی.بی.سی در شکار پتانسیل های ارزشمند موفق بود، من نه اخطار می کنم و نه هشدار می دهم، توصیه می کنم به مقامات جمهوری اسلامی، به ویژه مسئولین نظام رسانه ای کشور که ما خروجی علوم ارتباطات حدود 300 نفر در سال است، اینها بازار کار ندارند و همه آنها دارند به سمت رسانه های فرامرزی حرکت می کنند و به لحاظ توانمندی های حرفه ای، در حال افزایش وضعیت خود هستند که با استانداردها تطبیق کند، اطلاعاتم نشان می دهد که بی.بی.سی فارسی یکی از رسانه هایی است که طلوع کرد و رسانه های دیگر در راهند.
6. مرکز پژوهش های مجلس شوراي اسلامي:
اين مركز در فروردین 88 پیشنهاد کرد: «راهبردهایی چون عدم تهدیدانگاری NGOها و اعطای مجوز به تلویزیونهای فارسی زبان در چارچوب قانون اساسی» در دستور کار قرار گیرد. باید با «مدیریت دقیق و هدفمند رسانههای دیجیتالی و تلویزیونهای ماهوارهای خودی» با شبکههای فارسیزبان رقیب به طور «جدی و اساسی» رقابت كنيم. «جلوگیری از راهاندازی تلویزیونهای ماهوارهای نمیتواند عامل بازدارنده موثری در راه ارتباط گیری با مخاطبان داخلی به ویژه جوانان ایران» باشد.


